اخلاق وحیانی

اخلاق وحیانی

جایگاه مهمان و تکریم او مبتنی بر آموزه‌های وحیانی و سیره رضوی با توجه به محدودیت‌های زیستی جهان معاصر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
طیبه زارعی
استادیار گروه معارف، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد کرمانشاه، ایران.
10.22034/ethics.2024.435870.1947
چکیده
زمینه و هدف: مهمان و مهمان شدن یکی از مباحث مهم زندگی اجتماعی انسان است و بررسی‌ها نشان می‌دهد که محدودیت‌های زیستی معاصر در کلان‌شهرها تکریم مهمان را با برخی تکلف‌ها و چالش‌ها روبرو نموده است که نسبت به گذشته تغییراتی نه چندان مطلوب داشته است و لازم است تا با بررسی جایگاه مهمان و شیوه‌های تکریم او در آیات قرآن و سیره رضوی تلاشی در جهت بهبود شرایط آن صورت پذیرد. به همین دلیل هدف پژوهش حاضر بررسی جایگاه مهمان و تکریم او در آموزه‌های وحیانی و سیره رضوی با توجه به محدودیت‌های زیستی جهان معاصر است.روش: پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی با توجه به آیات قرآن و سیره رضوی انجام شده است.یافته‌ها و نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد اصل اساسی در تکریم مهمان مهربانی با او و حفظ کرامتش و براساس آیات قرآن، آموزه‌های وحیانی و سیره رضوی شواهدی چون؛ «گره‌گشایی از مهمان و برآوردن حاجات او، تشکر مهمان و میزبان از همدیگر، عدم توقع کار از مهمان، کمک و تسهیل رفت و برگشت مهمان، استقبال از مهمان و سلام گرم و مصافحه با او، بدرقه مهمان، توجه به نیازهای مهمان و تلاش جهت رفع آن‌ها، رابطه متقابل در مهمانی‌ها و رفت وآمد، رعایت ادب و احترام در مقابل مهمان، محبت و مهربانی در مقابل مهمان و دوری از تکلف در مهمانی» نشان‌دهنده تکریم مهمان و راهکارهایی جهت تداوم آن در دوره معاصر هستند.
کلیدواژه‌ها
مهمان
تکریم مهمان
جهان معاصر
حفظ کرامت
آموزه‌های وحیانی
سیره رضوی

موضوعات

عنوان مقاله English

The position of the guest and honoring him based on the teachings of revelation and the life of Razavi, considering the biological limitations of the contemporary world.

نویسنده English

Tayebeh Zareie
Department of Education, Kermanshah Branch, Islamic Azad University, Kermanshah, Iran
چکیده English

Background and purpose: Being a guest and becoming a guest is one of the important topics of human social life, and studies show that contemporary living restrictions in big cities have faced some problems and challenges in honoring guests. Compared to the past, there have been some not so favorable changes and it is necessary to make an effort to improve its conditions by examining the position of the guest and ways of honoring him in the verses of the Qur'an and Razavi's biography. For this reason, the purpose of the current research is to examine the place of the guest and honoring him in the revelation teachings and Razavi's biography, considering the biological limitations of the contemporary world. Findings and conclusions: The results showed that the basic principle in honoring a guest is to be kind to him and preserve his dignity, and based on the verses of the Qur'an, the teachings of revelation and the life of Razavi, there are evidences such as; "Untying the guest and meeting his needs, thanking the guest and the host for each other, not expecting work from the guest, providing the means for the guest to go back and forth, and..." are indicative of honoring the guest and ways to continue it in the contemporary era.

کلیدواژه‌ها English

Guest
honoring guest
contemporary world
preservation of dignity
revelation teachings
Razavi'
s biography
  1. قرآن کریم
  2. نهج‎البلاغه (1395)، ترجمه محمد دشتی، انتشارات امیرالمؤمنین، قم.
  3. ابن شهر آشوب مازندرانی، محمد بن علی (1379ق)، مناقب آل ابی طالب (لأبن شهر اشوب)، چاپ اول، نشر علامه، قم.
  4. اترک، حسین (1391)، آداب مهمانی از منظر روایات اسلامی، معرفت اخلاقی، سال سوم، شماره4، ص. 102- 85. آدرس اینترنتی: http://rouyesh.iki.ac.ir/content
  5. اسماعیلی، سعیده، قادری، اسماعیل، یاوری گهر، فاطمه، و یاسوری، مجید. (1401)، تحلیل کیفی عناصر اکوسیستم کارآفرینی صنعت مهمان نوازی و گردشگری (مطالعه موردی: شهرستان بندر انزلی). مطالعات جغرافیایی نواحی ساحلی، دوره 3، شماره 4، پیاپی 11، ص. 41-67. آدرس اینترنتی: https://sid.ir/paper/1055026/fa
  6. برقی، احمد بن محمد (1371ق)، المحاسن، دارالکتب الاسلامیه، قم.
  7. جوادی آملی، عبدالله (1387)، مبادی اخلاق در قرآن، انتشارات اسراء، قم.
  8. ـــــــــــــــــــ (1384)، فطرت در قرآن، انتشارات اسراء، قم.
  9. حائری، محمد مهدی (1385ق)، شجره طوبی، چاپ الحدریه، نجف اشرف.
  10. حر عاملی، محمد بن حسن (1409ق)، وسایل الشیعه، چاپ اول، مؤسسه آل البیت، قم.
  11. حرانی، ابن شعبه (1383)، تحف العقول، ترجمه صادق حسن زاده، چاپ سوم، انتشارات آل علی، قم.
  12. حرانی، ابن شعبه، ابو محمد الحسن بن علی بن الحسین (1404ق)، تحف العقول عن آل الرسول، چاپ دوم، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، قم.
  13. حلوانى، حسین بن محمد (1408ق)، نزهه الناظر و تنبیه الخاطر. مدرسه الامام المهدی عجل الله تعالى فرجه الشریف، قم.
  14. دهخدا، علی اکبر (1377)، لغت نامه دهخدا، نشر روزنه، تهران.
  15. راغب، حسین بن محمد (1412ق)، مفردات الفاظ القرآن، دارالقلم، بیروت.
  16. زارعی، طیبه و عباسی دره‎بیدی، احمد (1402)، آسیب‎ها و چالش‎های تحقق کرامت انسانی در جهان معاصر و راهکارهای رفع آن با الهام از آموزه‎های رضوی. اخلاق وحیانی، سال 13، شماره 3، پیاپی 28، ص. 117-144، آدرس اینترنتی؛ https://ethics.isramags.ir/article_184759.html
  17. سعیداردکانی، سعید، طباطبایی نسب، سیدمحمد، و دباغی، حامد. (1400)، توسعه و اعتبار بخشی مقیاس اندازه گیری تجربه مهمان نوازی و تاثیر آن بر رضایت مشتری. کاوش‎های مدیریت بازرگانی، سال13، شماره 25، ص. 419-445. آدرس اینترنتی: https://sid.ir/paper/959989/fa
  18. شعیری، محمدبن محمد (1363)، جامع الاخبار، انتشارات شریف رضی، قم.
  19. صدوق، محمدبن علی (1404ق)، عیون اخبار الرضا، مؤسسه اعلمی، بیروت.
  20. طوسی، ابوجعفر محمدبن حسن (1372)، امالی، تحقیق: قم الدراسات الآسلامیه موسسه البعثه، دارالثقافه، قم.
  21. عطاردی، عزیز الله (1413ق)، مسند االمام الرضا7، چاپ دوم، انتشارات دار الصفوه، بیروت.
  22. عینی‎فر، علیرضا و آب رون، نسترن (1399)، تبیین تداوم مهمان پذیری از خانه ایرانی تا آپارتمان معاصر. معماری و شهرسازی آرمان شهر، سال13، شماره 33، ص. 165-177. آدرس اینترنتی: https://sid.ir/paper/525226/fa
  23. قمی، عباس (1388)، مفاتیح الجنان، ترجمه حسین انصاریان، ‌دار العرفان، قم.
  24. قیومی، جواد ( 1373)، صحیفه الرضا7، دفتر انتشارات اسلامی، قم.
  25. کاشانی، ملامحسن (1383). المحجه ی البیضاء فی تهذیب الاحیاء، تحقیق علی اکبر غفاری، چاپ دوم، ج 3، دفترانتشارات اسلامی، قم.
  26. کتابچی، محسن (1378)، آئین زندگی (از دیدگاه امام رضا «علیه السلام»)، چاپ چهارم، نشر الف، مشهد.
  27. کروبی، مهدی و مومنی، معصومه (1398)، بررسی مسایل مرتبط با منابع انسانی در صنعت گردشگری و مهمان نوازی. شباک، سال، شماره 10، پیاپی 499، ص. 71-78. آدرس اینترنتی:

SID. https://sid.ir/paper/522574/fa

  1. کلینی، محمدبن یعقوب (1407ق). اصول کافی، دارالکتب الاسلامیه، تهران.
  2. کوهی، محمدرضا (1394)، نگاهی به برخی آداب مهمان نوازی و میزبانی؛ مهمان حبیب خداست، روزنامه معارف کیهان، ش 21307، ص 6. آدرس اینتنرنتی: https://www.magiran.com/article/3332861
  3. مجلسی، محمدباقر (1403ق)، بحارالانوار، مؤسسه دارالوفا، بیروت.
  4. محمدی ری شهری، محمد (1397). فرهنگ‎نامه مهمانی، چاپ سوم، قم: موسسه علمی فرهنگی دارالحدیث، سازمان چاپ و نشر.
  5. معماریان و همکاران (1389)، تأثیر فرهنگ دینی بر شکل‎گیری خانه؛ مقایسه تطبیقی خانه در محله مسلمانان، زردتشتیان، یهودیان کرمان، مجله تحقیقات فرهنگی، دوره سوم، شماره 2، ص. 25-1. آدرس اینترنتی: https://www.jicr.ir/article_139.html
  6. معین، محمد (1371)، فرهنگ فارسی، نشر سپهر، تهران.
  7. ملک محمدی بیدهندی، حنانه، سلطان زاده، حسین، و ارمغان، مریم. (1398). نقش برابری خواهی و مهمان نوازی بر تداوم سکونت در خانه‎های گمیشان. مطالعات شهر ایرانی اسلامی، سال 9، شماره 36، ص. 35-48، آدرس اینترنتی: https://iic.ihss.ac.ir/Tag/%20
  8. نواح، عبدالرضا و فروتن‎کیا، شهروز (1395)، جامعه‌شناسی محیط‌ زیست، نشر جامعه‌شناسان، تهران.
  9. نوری، میرزا حسین (1407ق)، مستدرک الوسائل و مستنبط الوسائل، مؤسسه آل البیت، قم.
  10. ورام بن ابی فراس، ابوالحسین مسعود بن عیسی (1410ق)، تنبیه الخواطر و نزهه النواظر، مکتبه فقیه، قم.
  11. وطن دوست، رضا. (1393). آداب مهمانی و میزبانی در سیره و تعالیم رضوی. فرهنگ رضوی، سال دوم، شماره 6، ص. 59-74.آدرس اینترنتی: https://sid.ir/paper/485628/fa
  12. United Nations Development Program (UNDP). (2005). A home in the city, Task force on improving the lives of slums dwellers.
اخلاق وحیانی
دوره 14، شماره 2 - شماره پیاپی 31
تابستان 1403
صفحه 125-148